Tôi bị gai đôi cột sống đã 2 năm, chữa trị bằng cách thức bấm huyệt nhưng không đỡ. Bệnh của tôi có thể phẫu thuật được không và có khỏi hoàn toàn?

gai-cot-song-co

Giải đáp:

Gai xương là sự phát triển thêm ra của xương đốt sống, đĩa sụn hoặc dây chằng quanh khớp. Có 3 nguyên cớ dẫn tới bệnh lý này: viêm khớp cột sống kinh niên, sự lắng đọng canxi ở các dây chằng hoặc gân xúc tiếp với đốt sống, rốt cục là tiền sử bị chấn thương làm hư hại xương hoặc khớp ở cột sống.

Chiều dài của các gai không lớn và chỉ mọc ở mặt trước, hoặc mặt bên của cột sống, ít khi mọc ở phía sau, việc đè nén của gai lên các bộ phận khác không nhiều, bởi thế, đa phần những cá nhân bị gai đôi cột sống sẽ không gặp trở ngại trong sinh hoạt và việc giải phẫu cắt bỏ gai là không cần thiết. Giải phẫu gai đôi cột sống chỉ được chỉ định trong các trường hợp gai quá lớn làm hẹp ống tủy hoặc chèn rễ thần kinh cột sống. Dẫu vậy, việc giải phẫu cũng chẳng thể triệt tiêu bệnh hoàn toàn, vị gai có thể mọc lại.

Đối với bệnh gai xương, phương pháp điều hiệp nhất vẫn là châm cứu, vật lý trị liệu, ảnh hưởng cột sống để tăng sự vận động các cơ khớp… Cùng với phương pháp trên, người bệnh nên chăm chỉ tập TDTT như đi bộ, bơi lội aerobic, yoga; tránh lực mạnh ảnh hưởng lên cột sống và bổ sung thực phẩm giàu canxi.

Gai xương là bệnh gì?

Gai xương là một căn bệnh thoái hóa cột sống, trong đó xuất hiện các phần xương mọc ra (gai cột sống) phía ngoài và hai bên của cột sống. Đó chính là sự mở mang thêm ra của xương trên thân đốt sống, đĩa sụn, dây chằng quanh khớp do viêm khớp cột sống mạn tính , chấn thương hay sự lắng đọng can-xi ở các dây chằng, gân tiếp xúc với đốt sống. Gai xương hay gặp ở nam và tăng theo độ tuổi.

Gai xương chính là các mỏm xương hoặc điểm lồi trồi ra tại các khớp. Chúng thường được hình thành do sự tổn thương bề mặt của khớp và cản trở hoạt động của xương, đồng thời tạo ra đớn đau ở các mức độ khác nhau. Nhìn chung, bất kỳ phần nào của cột sống cũng có thể bị ảnh hưởng bởi bệnh gai cột sống, nhưng thông thường đĩa phương lưng dưới và cổ hay mắc chứng bệnh này nhất. Các thuật ngữ như gai vùng cột sống cổ (Cervical Spondylosis), gai đốt sống ngực (Thoratic Spondylosis) và gai đốt sống dây lưng (Lumbar Spondylosis) được sử dụng ứng với đĩa phương mắc phải.

Vị trí thường mọc gai là mặt trước và bên của cột sống, hiếm khi mọc ở phía sau nên ít áp bức vào tủy và rễ thần kinh. Gai cột sống khiến bệnh nhân rất khó chịu, nhất là cảm giác đau ở vùng dây lưng, đau vai hoặc cổ do gai tiếp xúc với dây thần kinh, các xương đốt sống khi cử động, đau lan xuống cánh tay, tê chân tay, đôi lúc làm hạn chế hoạt động.

Cớ sao lại bị gai xương?

Căn nguyên gây lên bệnh gai xương bắt nguồn từ phần đĩa tròn từ sụn nằm giữa hai đốt sống, khi nó gặp vấn đề. Xương sống lưng và cổ là nơi chịu ảnh hưởng nhiều nhất của các động tác đi đứng, khiêng nặng, cúi lên cúi xưống. Nó có khuynh hướng bị thoái hóa theo tuổi tác. Khi đó, phần bao xơ này bị mất nước, nứt vỡ và xẹp đi. Thành tựu là các đốt sống liền kề tiếp xúc trực tiếp với nhau và bắt đầu mòn dần do ma sát. Theo đó hình thành các gai xương, gây đau và ngăn cản cử động của khớp.

Các đốt xương sống tiếp giáp với nhau bằng những khớp xương nhỏ ở hai bên phía sau đốt sống. Lúc khớp xương bị thoái hoá, mât sụn bọc các đầu xương ở trong khớp bị hư hại, mòn và tróc ra, làm lộ xương ở dưới sụn. Khớp xương bị viêm (sưng và đau) lúc đứng, ngồi và cả lúc đi. Vì khớp cột sống bị viêm, các đĩa xương sống giữa các đốt sống cũng bị hư hại, cột sống không còn vững chắc như trước. Do đó, cột sống tìm cách tự ổn định bằng cách mọc ra những nhánh xương hay gai cột sống bao quanh những khớp xương sống lưng đó. Song song, thân đốt xương sống mọc ra những nhánh hao hao.

Thêm nữa khi tuổi tác càng cao, thì tình trạng viêm khớp và chấn thương cũng là một trong những nguyên cớ gây lên đau đốt sống. Ngoài ra còn có thể có tác hại do tai nạn, chấn thương, béo phì cũng như tác dụng do nhân tố di truyền (có những cá nhân mang gien có công dụng làm cho đĩa xương sống của họ yếu hơn bình thường).

Theo một số thống kê thì có 3 nguyên nhân chính dẫn đến gai cột sống:

  • Viêm khớp cột sống mãn tính: Quá trình viêm ảnh hưởng đến phần sụn đốt sống, lâu ngày phần sụn này bị hao ngót dần, khiến bề mặt trơn láng của nó trở thành thô ráp, sần và rút cục hai bề mặt xương tiếp xúc, cọ sát lên nhau. Đến khi này, thân sẽ có một quá trật tự điều chỉnh để khắc phục hiện tượng trên, nhưng kết quả của quá trình chỉnh sửa lại là sự hình thành gai xương.
  • Sự lắng đọng canxi ở các dây chằng, gân xúc tiếp với đốt sống: Trường hợp này phổ biến trong thoái hóa xương cột sống ở người nhiều tuổi, đó là sự lắng đọng canxi dưới dạngcalcipyrophosphat. Sự thoái hóa xương cột sống có thể xảy ra ở một trong các thành phần cấu tạo của cột sống: xương đốt sống, đĩa sụn, các dây chằng bám quanh khớp. Quá trình thoái hóa làm mất nước (chiếm 80% trong sụn) và biến đổi một vài chất, làm sụn khớp dễ bị canxi hóa.
  • Chấn thương: Chấn thương làm hư hại xương hoặc khớp ở cột sống, và phản ứng của thân thể để sửa chữa nơi bị chấn thương tổn sẽ dẫn đến sự hình thành gai xương. Trong trường hợp này, gai cũng có thể hình thành từ sự lắng đọng canxi ở dây chằng đã dày lên do phản ứng viêm.